Białołęka
Białołęka, dzielnica
Dawna wieś szlachecka, która w 1425 roku otrzymała prawo chełmińskie, słynęła z hodowli nierogacizny. Od 1471 roku należała do rodziny Gołyńskich, miała powierzchnię 18,5 łanów uprawnych (około 315 ha). Na początku XVII wieku należała do Wawrzyńca Gembickiego, biskupa chełmińskiego. W połowie XVII wieku stanowiła własność króla Jana Kazimierza, który następnie podarował ją jezuitom. W 1652 roku liczyła 15,5 łana (około 260 ha). W okresie wojen szwedzkich, podczas trzydniowej bitwy o Warszawę, wieś została doszczętnie spalona. Odbudowana, w 1661 roku, liczyła już 38 domów. W roku 1789 wieś należała do Szamockiej, miecznikowej warszawskiej, i tworzyły ją wówczas 63 domy. W roku 1880 zaś liczyła 27 domów i 429 mieszkańców. Podczas powstania listopadowego, 24–25 lutego 1831 roku, nieopodal wsi, po obu stronach obecnej ulicy Białołęckiej, na północ od ulicy Toruńskiej, trwała bitwa pomiędzy armią polską, dowodzoną przez gen. Jana Krukowieckiego, a korpusem rosyjskim gen. Iwana Szachowskiego. W XIX wieku wieś wchodziła w skład gminy Bródno, a na jej terenie powstały nowe osiedla i folwarki: Aleksandrów, Brzeziny, Annopol, Konstantynów, Marywil, Różopole i Ustronie. W 1938 roku Białołęka liczyła około 600 mieszkańców; dzieliła się na Białołękę Dworską i Białołękę Szlachecką. W 1951 roku została przyłączona do Warszawy. W 1962 roku na terenie Białołęki Dworskiej odkryto cmentarzysko kultury grobów kloszowych (z 550–300 r. p.n.e.) 11 Encyklopedia Warszawy, red. B. Kaczorowski, Warszawa 1994, s. 58. ↩︎.