Młociny
Młociny, część dzielnicy Bielany
Osada Młociny po raz pierwszy została wymieniona w źródłach w XIV wieku. Początkowo była wsią książęcą. W 1367 roku oddawała dziesięcinę do kościoła w Zegrzu 11 Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XV, cz. 2, Warszawa 1902, s. 342 ↩︎. W 1379 roku została nadana na 8 lat miastu Warszawa. W 1408 roku Janusz I Starszy, książę mazowiecki, nadał Piotrowi Pielgrzymowi, wójtowi warszawskiemu, między innymi dochody z karczmy młocińskiej. W 1526 roku, po wcieleniu Mazowsza do Korony jako królewszczyzny, weszła w skład starostwa warszawskiego. W XVI wieku wydzielono część puszczy młocińskiej na zwierzyniec (w tym żubry i tury). W 1565 roku wieś miała 9 włók (około 151 ha), 18 kmieci na półwłóczkach i jedną włókę mieszczańską. W czasie wojen szwedzkich Młociny zostały zniszczone.
W początkach XVIII wieku Młociny wraz z Burakowem wydzielono ze starostwa warszawskiego jako osobną dzierżawę. Od 1748 roku dzierżawił je Henryk von Brühl, minister saski, który zbudował tu rezydencję pałacową – Młociny, miejsce licznych dworskich festynów. W 1768 roku syn Henryka – Alojzy Fryderyk Brühl, starosta warszawski – zamienił dziedziczną część wsi Wielka Wola na Młociny i Buraków. W 1790 roku sprzedał on Młociny staroście brańskiemu Michałowi Hieronimowi Starzeńskiemu, który następnie wydzierżawił je bankowi Teppera. W 1789 roku było tu 16 domów. W 1794 roku, podczas oblężenia Warszawy, Młociny w znacznej mierze zostały zniszczone. W 1827 roku we wsi stało już 27 domów i mieszkało 155 mieszkańców 22 Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. VI, Warszawa 1885, s. 531–532 ↩︎. W XIX wieku Dobra Młocińskie zostały podzielone; w 1864 roku wieś liczyła 22 gospodarstwa, z około 150 ha gruntu, w 1877 roku miała 22 domy, 219 mieszkańców, folwark (7 domów i 110 mieszkańców), cegielnię (5 domów i 65 mieszkańców). Przed 1885 rokiem w Młocinach było około 100 domów i 800 mieszkańców 33 Tamże. ↩︎. Ponadto znajdowała się tu warzelnia łoju i 2 karczmy. Willa pałacowa i około 10 ha gruntu należały do Stanisława Rotwanda, przemysłowca i finansisty, współzałożyciela (wspólnie z Hipolitem Wawelbergiem) Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie 44 Stanisław Rotwand, Wikipedia, https://pl.wikipedia.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Rotwand, dostęp: 12.09.2025. ↩︎. W 1904 roku w Młocinach było 45 domów i 465 mieszkańców.
W 1907 roku Magistrat m. Warszawy zakupił w Młocinach tereny – Budek i Góry Łukowskie – na park podmiejski. W 1913 roku sprzedano znaczną część gruntu na kolonię zwaną Nową Warszawą. W latach 1914–1925 rozparcelowano grunty pod osadę „Warszawianka”. W 1934 roku przeniesiono przystań statków wiślanych z Bielan do Młocin, przez co w większym stopniu stały się miejscem niedzielnego wypoczynku. W 1946 roku Młociny-Wieś miały 554 mieszkańców, a Młociny-Park – 739. Od 1864 roku do chwili przyłączenia do Warszawy w 1951 roku 55 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 1951 r. w sprawie zmiany granic miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. 1951, nr 27, poz. 199). ↩︎ Młociny były siedzibą gminy.